Siyaset Bilimi Tezsiz Yüksek Lisans Programı

Propoganda Sineması ve Milliyetçilik(SP724)

Ders Kodu Dersin Adı Yarıyıl Teori Uygulama Lab Kredisi AKTS
SP724 Propoganda Sineması ve Milliyetçilik 1 3 0 0 3 6
Ön Koşul
Derse Kabul Koşulları
Dersin Dili Türkçe
Türü Zorunlu
Dersin Düzeyi Yüksek Lisans
Dersi Veren(ler) Hüseyin Özgür ADADAĞ oadadag@gmail.com (Email)
Dersin Yardımcıları
Dersin Amacı Bu dersin amacı sinemanın ortaya çıktığı tarihten 1940’lı yıllara kadar olan süreçte sinema ve siyaset arasındaki ilişkiyi ortaya koymaktır. Bu dönemde farklı ülkelerde, hükümet yetkilileri başta olmak üzere farklı kişi ve grupların sinemadan nasıl yaralanmaya çalıştığı, hükümetler tarafından uygulanılan politikaların yaygınlaşması ve kabul görmesi amacıyla sinemanın bir propaganda aracı olarak kullanımı üzerinde durulacaktır. Bu doğrultuda siyasal liderlerin sinemaya verdiği önem, devlet politikası olarak sinema alanında oluşturulan yapılanmalar ve kurumlar, siyasal fikirlerin destekçisi olarak çekilen eğitici filmler, belgeseller, çizgi filmler incelenecektir.
İçerik İlk aşamada çok geniş bir alanı kapsayan sinema ve siyaset arasındaki ilişkinin ders çerçevesinde incelenecek sınırları belirlenecek. Daha sonra sinemanın ortaya çıkmasından itibaren farklı ülkelerde farklı amaçlar doğrultusunda kullanımı üzerinde durulacak ve öncelikli olarak SSCB ve Almanya örnekleri incelenecektir. Buna ek olarak belgesel, çizgi film gibi farklı sinema ürünlerinin propaganda aracı olarak kullanımı da incelenecektir. Daha sonra genel olarak sanatçı ile siyaset arasındaki ilişkiye Riefenstahl, Furtwangler gibi isimlerden hareketle değinilecektir. Türkiye’nin merkezde olduğu son kısımda ise Cumhuriyet’in ilanı sonrasında sinemanın kullanımı üzerinde durulacaktır.
Dersin Öğrenme Çıktıları 1940’lı yıllara kadar Avrupa ve ABD’de propaganda sineması hakkında bilgi sahibi olmak.
Farklı hükümetlerin sinemaya atfettikleri önemi anlamak.
Yöneticiler tarafından alınan siyasal, iktisadi vs. kararların kabul görmesini sağlamak amacıyla sinemanın bir araç olarak kullanılabileceğini düşünmek.
Sanat ve politika, sanatçı ve politika arasındaki ilişki üzerine düşünmek.
Sadece propadanda filmlerinin değil dram, komedi ve hatta çizgi filmlerin de sinema ile siyaset ilişkisi açısından değerlendirilebileceğini anlamak.
Öğretim Yöntemleri Ders belirlenmiş konuların öğretim üyesi tarafından anlatımına ve ders sırasında gösterilen filmlerden hareketle yapılacak tartışmalara dayanmaktadır.
Kaynaklar * Philip M. Taylor, Munitions of the Mind : A history of propaganda from the ancient world to the present era, Manchester University Press, 2003 (1990), sf.1-16.
* Fernando Solanas ve Octavio Gettino, “Üçüncü Bir Sinemaya Doğru”, B. Bakır, Y. Ünal, S. Saliji (der.), Sinema, İdeoloji, Politika, Orient yayınclık, 2008, sf.167-193.
*Zeynep Çetin-Erus, “Manifestolardan Günümüze Üçüncü Sinema Tartışmaları”, Üçüncü Sinema ve Üçüncü Dünya Sineması, Es yayınları, 2007, sf.19-50.
* Roy Armes, Üçüncü Dünya Sineması ve Batı, İstanbul, Doruk yayınları, 2011, 6. Bölüm: “Üçüncü Sinema”, sf.207-225.
* Richard Taylor, “A Medium for the Masses: Agitation in the Soviet Civil War”, Soviet Studies, vol.22, no.4, 1971, sf.562-574.
*François Albéra, “Cinéma soviétique des années 1924-1928: commande sociale/commande publique”, içinde, Jean–Pierre Bertin-Maghit, Une histoire mondiale des cinémas de propagande, Nouveau Monde éditions, 2008, sf.65-81.
* David Gillespie, “Introduction: The Golden Age of Soviet Cinema”, Early Soviet Cinema. Innovation, Ideology and Propaganda, Londra, Wallflower, 2000, sf.1-21 ve 93-103.
* Guido Convents, “Documentary and Propaganda Before 1914”, Framework, 35 (1988)
* Valérie Vignaux, “L’éducation sanitaire par le cinéma dans l’entre-deux-guerres en France”, S. & R., n° 28, oct. 2009, pp. 69-85.
* Alison Murray Levine, “Cinéma, propagande agricole et populations rurales en France (1919-1939)”, Vingtième Siècle, no.83, 2004, sf.21-38. (“Projections of Rural Life: The Agricultural Film Initiative in France, 1919-39”, Cinema Journal, vol. 43, no. 4, summer, 2004, pp. 76-95.)
* Özgür Adadağ, “Ulusu Eğitmek: İki Dünya Savaşı Arası Dönemde Eğitici Sinema”, İleti-ş-im, Aralık 2012, sayı.17, sf.29-61.
* Kay Hoffmann, “Propagandistic problems of German newsreels in World War II”, Historical Journal of Film, Radio and Television, vol.24, no.1, 2004, sf.133-142.
*E. Osman Erden, “Nasyonal sosyalist sinema”, Toplumsal Tarih, no.122, Şubat 2004, sf.44-49.
*Henri Burgelin, “Le génie de la propagande”, Collections de L’Histoire, no.18, Ocak 2003, sf.54-57.
* Jérôme Bimbenet, “Le cinéma de propagande nazie (1930-1939): un impact limité” içinde, Jean–Pierre Bertin-Maghit, Une histoire mondiale des cinémas de propagande, Nouveau Monde éditions, 2008, sf.137-159.
* Susan Sontag, “Büyüleyen Faşizm”, B. Bakır, Y. Ünal, S. Saliji (der.), Sinema, İdeoloji, Politika, Orient yayınclık, 2008, sf.205-221.
*“Ruth Starkman, “Mother of All Spectacles: Ray Muller’s “The Woderful, Horrible Life of Leni Riefenstahl”, Film Quarterly, vol.51, no.2, Kış 1997-1998, sf.21-31.
*François Genton, “Le Dictateur et les autres: satire première et satire seconde”, Revue de littérature comparée, 2007/4, no.324, sf.459-472.
*Halide Edip Adıvar, Vurun Kahpeye, İstanbul, Can yayınları, 2007(1923).
*İştar Gözaydın-Savaşır, “Bir Ulus ve Ulus Kimlik Oluşturmak. Tarih Yaratma Aracı Olarak Sinema”, Tarih ve Toplum, Kasım 2002, no.227, sf.15-19.
*Hilmi Maktav, “Cumhuriyetin Sinemacısı, Muhsin Ertuğrul”, Tarih ve Toplum, Kasım 2002, sayı 227.
*Güven Arif Sargın, “Ötekinin Gözüyle Ankara’yı Kurmak: Sovyet Propaganda Filmlerinde Devrimci Bellek Kaybı ve Anımsama”, Tansı Şenyapılı (der.), Cumhuriyet’in Ankara’sı, Ankara, ODTÜ yayıncılık, 2005, sf.366-397.
Ders İçeriğini Yazdır
Teori Konu Başlıkları
Hafta Konu Başlıkları
1 Dersin tanıtımı -Giriş: Sinemanın iki temel işlevi
2 Üçüncü Sinema
3 SSCB örneği (1) -Sovyet sinemasının altın çağı -Siyasal eğitim aracı olarak: ajitka
4 SSCB örneği (2) -Propaganda sinemasında değişmez referans: “Potemkin Zırhlısı”
5 Eğitici sinema (1) -Sömürgecilik ve sinema
6 Eğitici sinema (2) - “Yeni insan”ı biçimlendirmek
7 Eğitici sinema (3) - “Yeni insan”ı biçimlendirmek
8 Eğitici sinema (4) -Savaş ve sinema : Haber filmler
9 Almanya örneği (1) -Nazi örgütlenmesi ve sinema -Güzelliğe övgü: “Olympia”
10 Almanya örneği (2) -Nazi örgütlenmesi ve propaganda -Düzene övgü: “İradenin Zaferi”
11 Sanatçı ve siyaset ilişkisi -“Muhteşem ve korkunç” Riefenstahl
12 Totaliter rejimlere gülmek -Chaplin ve “Diktatör” -Çizgi filmler ve propaganda
13 Ulusal kimlik inşasında sinema (1) -Genç Cumhuriyet’in propaganda filmi: “Ankara, Türkiye’nin kalbi”
14 Ulusal kimlik inşasında sinema (2) -Milliyetçilik ve din ekseninde kadın imgesi. Aynı romandan üç benzemez film: “Vurun Kahpeye”
Uygulama Konu Başlıkları
Hafta Konu Başlıkları
Başarı Notuna Etki Oranları
  Sayı Katkı Payı
Yarıyıl içi çalışmaların başarı notuna katkısı 2 50
Yarıyıl sonu çalışmaların başarı notuna katkısı 1 50
Toplam 3 100
Yarıyıl İçi Çalışmaları
  Sayı Katkı Payı
Ödevler 1 40
Sunum 0 0
Arasınavlar (Hazırlık Süresi Dahil) 0 0
Proje 1 60
Laboratuar 0 0
Diğer Uygulamalar 0 0
Kısa Sınavlar 0 0
Dönem Ödevi / Projesi 0 0
Portfolyo Çalışmaları 0 0
Raporlar 0 0
Öğrenme Günlükleri 0 0
Bitirme Tezi/Projesi 0 0
Seminer 0 0
Diğer 0 0
Toplam 2 100
Numara Program Yeterlilikleri Puan
1 2 3 4 5
1 Siyaset bilimi ile ilgili temel kavram, kuram ve yaklaşımları aralarındaki ilişkiyi kavrayacak şekilde kullanır. X
2 Siyaset Bilimi alanında çalışma yaparken birincil ve ikincil kaynaklardan yararlanarak gerekli bilgileri saptayabilir, bunlarla analiz ve sentez yapabilir. X
3 Alanındaki ulusal ve uluslararası toplantılarda sözlü ve yazılı özgün sunumlar yapabilir ve akademik yayın faaliyetleri ile sahip olduğu bilgiyi paylaşır. X
4 Toplumsal dönüşümlerin nedenlerini kavrama becerisine sahiptir ve bu beceriyi çağın gerekleri doğrultusunda toplumun gelişimi için kullanır. X
5 Türkiye toplumunun ve siyasetinin tarihsel ve güncel dinamiklerini bilimsel bir bakış açısıyla yorumlayabilir. X
6 Toplumsal dinamiklerin güncel görünümlerini eleştirel bir şekilde kavrar ve çözümler. X
7 Toplumsal çatışmaların nedenlerini değerlendirerek çözümlerini araştırabilir. X
8 Demokrasi, insan hakları ve toplumsal barışa ilişkin meseleler hakkında farkındalık ve duyarlılığa sahiptir. X
Etkinlikler Sayı Süre Toplam İş Yükü
Ders Süresi 14 3 42
Sınıf Dışı Çalışma Süresi 12 2 24
Ödevler 1 50 50
Sunum 0 0 0
Arasınavlar (Hazırlık Süresi Dahil) 1 10 10
Proje 0 0 0
Laboratuar 0 0 0
Diğer Uygulamalar 0 0 0
Yarıyıl Sonu Sınavı (Hazırlık Süresi Dahil) 1 20 20
Kısa Sınavlar 0 0 0
Dönem Ödevi / Projesi 0 0 0
Portfolyo Çalışmaları 0 0 0
Raporlar 0 0 0
Öğrenme Günlükleri 0 0 0
Bitirme Tezi/Projesi 0 0 0
Seminer 0 0 0
Diğer 0 0 0
Toplam İş Yükü 146
Toplam İş Yükü / 25 5,84
Dersin AKTS Kredisi 6
Scroll to Top