Eski Yunanca III
ozlemsinal@gmail.com
İçerik
Dersin Amacı
Antik felsefenin ve dönemin düşünsel dünyasının iyi kavranabilmesi için dil ve felsefe arasındaki ilişkinin önemi bağlamında Antik Yunan Felsefesini kendi anadiline yaklaşarak kavramaya çalışmak, Antik Yunanca metinleri okuma-anlama seviyesine getirmek, başta felsefi metinler olmak üzere, metin analizleri yapmak ve antik kaynakları birincil kaynak olarak kullanabilme becerisini geliştirmek, dersin temel amaçları arasındadır.
Dersin İçeriği
İ.Ö. II. bin yılda Hint-Avrupalı kavimlerin Balkan, Ege ve Yunanistan anakarasına göç etmeleri ve oradaki otokton halklarla birleşmeleri sonucunda lehçeli bir dil olarak ortaya çıkan Eski Yunanca, antik dünyanın kültür, sanat ve biliminin hâkim dili olmuştur.
Birçok farklı lehçelerde gelişen bu dil temelde, Attika Bölgesinde konuşulan Attika Lehçesi, Batı Anadolu ve Ege Bölgesi’nde gelişen Aiol Lehçesi ve Kuzey- Kuzey Batı Yunanistan’da konuşulan Dor Lehçesi olarak üç ana lehçeye ayrılmaktadır. Ancak tüm bu lehçe ve ağız farklılarına rağmen, Klasik Yunanca eğitiminden kasıt, İ.Ö. 5. yy’dan itibaren Attika Bölgesi’nde konuşulan Attika Lehçesidir.
Dersin Öğrenme Çıktıları
Antik Yunan Dilbilgisi ve Sözdiziminde Ustalık: Öğrenciler, esas olarak klasik yazılarla ilgili olarak Antik Yunan dilbilgisi ve sözdizimi hakkında kapsamlı bir bilgi edineceklerdir.
Gelişmiş Okuma ve Çeviri Becerileri: Öğrenciler, Antik Yunanca yazılmış edebi ve felsefi eserleri kendi ana dillerinde yorumlamalarını ve değerlendirmelerini sağlayacak şekilde okuma ve çeviri becerilerinde yeterlilik kazanacaklardır.
Metin Analizi ve Eleştirel Düşünme: Öğrenciler, birincil metinleri dikkatli bir şekilde okuyarak ve inceleyerek metin analiz yeterliliklerini keskinleştirecek ve felsefi argümanlar ve edebi yapılarla eleştirel bir şekilde etkileşime girebileceklerdir.
Tarihsel ve Kültürel İçgörü: Antik Yunan edebiyatının tarihsel ve kültürel arka planlarına ilişkin bilgilerini genişleterek, öğrenciler bu eserleri daha geniş edebi, felsefi ve tarihsel araştırmalar için birincil kaynak olarak kullanmak üzere daha iyi donanımlı olacaklardır.
Bilginin Antik Kaynaklara Uygulanması: Öğrenciler, dilsel ve analitik becerilerini kullanarak antik kaynakları okuyabilecek ve analiz edebileceklerdir. Bu, felsefe ve klasik çalışmalardaki akademik çalışmalarının yanı sıra akademik araştırmalarında da onlara yardımcı olacaktır.
Öğretim Yöntemleri
Gramer çalışmaları, grameri destekleyecek metin ve exercitium çalışmaları ile vocabula (kelime) çalışmaları olmak üzere 3 ana eksende Yunanca grameri dersimizin öğretim yöntemlerini oluşturmaktadır.
Kaynaklar
Taşlıklıoğlu 1968, Grekçe Gramer ve Syntaks, İstanbul 1968
Sentuna 1981, C. Sentuna, Yunanca Grameri, Ankara 1981.
Leo Stock, Langenscheidt Kurzgrammatik Altgriechisch: Das Wichtigste aus der Grammatik mit praktischen Beispielen, 1990.
Sandalcı 2006/2018, Eski Yunanca Dilbilgisi ve Cümle Yapısı 1. Kitap/2. Kitap, İstanbul 2006/2018.
Sözlükler:
H. G. Liddell - R. Scott, A Greek-English Lexicon.
G. Çelgin, Eski Yunanca-Türkçe Sözlük.
Konu Başlıkları
| Hafta | Konu Başlıkları |
|---|---|
| 1 | Accentus, spiritus tekrarı / II. isim çekimi (O’lu çekim): o’lu çekime giren masculin isimler / isim tamlaması/imperativus cümleler. |
| 2 | O’lu çekim: bu çekime giren neutral isimler / ἔστιν fiili / isim cümleleri |
| 3 | Praesens Indicativus Active Medio-Passiv Çatısı. Infinitivus cümleleri. |
| 4 | Dativus possesivus (Dativus + εἶναί) / accusativus cum infinitivo kurması / O’lu çekime giren feminen cins isimlerin özellikleri ve çekimi. |
| 5 | II. İsim Çekimi (A’lı çekim): α purum ve α impurum isimlerin çekimleri / Praeposition çalışması ( dativus instrumenti dativus locativus / dativus sociativus) |
| 6 | Deklarativ cümle yapısı: kapalı ve açık yan cümle / ὅτι’li cümleler / μᾶλλον … ἤ cümleleri. |
| 7 | A’lı çekime giren masculinum isimlerin çekimi / impersonal fiiilere giriş, πρέπει fiilinin kullanımı / İstek cümleleri / Genitivus + εἶναί. |
| 8 | Accentus: Enklitik kelimeler. |
| 9 | Adjectivum: 1. ve 2. isim çekimine giren (-vokalli çekimlerin -a’lı / o’lu-) sıfatlar. Oxyton sıfatlar / baryton sıfatlar / iki bitimli sıfatlar. |
| 10 | Imperfectum Zaman: imperfectum’un actif ve medium-passif Şekilleri. Augmentum Syllabicum. |
| 11 | Imperfectum Zaman: Augmentum Temporale. |
| 12 | Konsonantlı çekim: mutalar / Genitivus partitivus. |
| 13 | Konsonantlı çekim: Gutturalli /labialli thema’ların çekimi. |
| 14 | Konsonantlı Çekim: Dentalli thema’ların çekimi. Zayıf themalar. |
| Hafta | Konu Başlıkları |
|---|---|
| 1 | Vocabula çalışması. |
| 2 | Vocabula / exercitium (prae. act. ind. cümleler) çalışması. |
| 3 | Vocabula /exercitium (act. ind. medio-passiv cümleler) çalışması |
| 4 | Vocabula / exercitium (infinitvus ve acc. cum. inf. cümleleri) |
| 5 | Vocabula / exercitium çalışması. |
| 6 | Vocabula/exercitium çalışması. |
| 7 | Vocabula/exercitium çalışması. |
| 8 | Vocabula/exercitium çalışması. |
| 9 | Vocabula/exercitium çalışması. |
| 10 | Vocabula/exercitium çalışması. |
| 11 | Vocabula/exercitium çalışması. |
| 12 | Vocabula/exercitium çalışması. |
| 13 | Vocabula/exercitium çalışması. |
| 14 | Vocabula/exercitium çalışması. |
Yeterlilik İlişkisi
| Numara | Program Yeterlilikleri | Puan | ||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | ||
| 1 | Felsefe metinlerini mantıksal çözümlemeye tâbi tutabilir, eleştirel ve analitik zekâya sahip olur; | X | ||||
| 2 | Antik Çağ’dan 20. Yüzyıla kadar felsefe tarihine dair kapsamlı bilgi sahibi olur; | X | ||||
| 3 | Etik, Estetik, Bilim Tarihi, Toplum Felsefesi gibi sistematik felsefe disiplinlerinde bilgi edinir ve uzmanlaşma sağlar; | |||||
| 4 | Felsefenin, Tarih, Psikoloji, Antropoloji, Sosyoloji ve pozitif bilimler gibi felsefe dışı disiplinlerle ilişkisini kurabilir; | |||||
| 5 | Siyaset kuramlarının öğrenir, tarihi ve güncel olayları felsefi bakış açısıyla değerlendirebilir; | |||||
| 6 | Fransızca, İngilizce gibi yaşayan dillerde felsefi tartışmaları takip edebilecek düzeye gelir; | |||||
| 7 | Eski Yunanca, Latince veya Osmanlıca dillerinde yazılmış felsefe metinlerini takip edebilecek düzeye gelir; | X | ||||
| 8 | Sanat yapıtlarını ve tarihini değerlendirebilecek estetik kuramları tanır ve yaratıcı düşünce yeteneğini kavrar; | X | ||||
| 9 | Bağımsız akademik araştırmalar yapma ve makaleler yazma becerisinin kazanır; çözümleme, yorumlama ve eleştirel tartışma yeteneğinin geliştirir. | X | ||||