Avrupa Birliği Hukuku I

İçerik

Dersin Amacı

Bu ders, Avrupa bütünleşmesini hem tarihsel–siyasal bir proje hem de kendine özgü (sui generis) bir hukuk düzeni olarak ele alır. Dersin birinci bölümünde, Avrupa'da birlik fikrinin düşünsel kökenleri, İkinci Dünya Savaşı sonrasının uluslararası konjonktürü ve Avrupa Kömür ve Çelik Topluluğu'ndan Lizbon Andlaşması'na uzanan kurumsal evrim incelenir. İkinci bölümünde, Avrupa Birliği'nin kurumsal mimarisi, karar alma usulleri ve Birliğe devredilen yetkilerin niteliği ele alınır. Üçüncü bölümünde ise Birlik hukuk düzeninin kaynakları, bu düzenin üye devlet hukuklarıyla ilişkisi (doğrudan uygulanırlık ve üstünlük) ve temel hak ve özgürlüklerin Birlik düzeyinde korunması, Avrupa Birliği Adalet Divanı içtihadı merkeze alınarak işlenir.
Dersin amacı, öğrencinin Avrupa Birliği'ni bir uluslararası örgüt ile bir federal yapı arasındaki özgün konumuyla kavramasını; Birliğin kurumlarını, işleyişini ve normatif düzenini birincil kaynaklardan (andlaşma maddeleri ve mahkeme kararları) izleyebilecek düzeyde tanımasını sağlamaktır.

Dersin İçeriği

AB’nin yapılanması, kurumları, AB Hukuku’nun temel prensipleri, AB Hukukunda temel haklar ve AB Hukukun'da korunması. Ekonomik entegrasyon modelleri, .AB'de yargı, yürütme ve yasama erkinin işleyişi, kurumları. AB Hukuk düzeni üye devlet ve uluslararası hukuk ilişkileri. AB Temel Hak ve Özgürlüklerin korunması.

Dersin Öğrenme Çıktıları

Bu dersi başarıyla tamamlayan öğrenci:
1. Avrupa bütünleşmesinin tarihsel aşamalarını, kurucu andlaşmaları ve bunları hazırlayan siyasal–ekonomik koşulları kronolojik olarak açıklayabilir.
2. Avrupa Konseyi (Council of Europe), Avrupa Birliği Zirvesi (European Council) ve Konsey gibi kolay karıştırılan yapıları birbirinden ayırt edebilir ve her birinin hukuki niteliğini belirleyebilir.
3. Avrupa Birliği kurumlarının bileşimini, yetkilerini ve aralarındaki kurumsal denge ilişkisini açıklayabilir.
4. Olağan yasama usulü başta olmak üzere Birliğin karar alma usullerini adım adım şematize edebilir.
5. Münhasır, paylaşılan, tamamlayıcı ve zımni yetkiler arasındaki farkı somut politika alanları üzerinden ayırt edebilir; yerindenlik ve orantılılık ilkelerini bir olaya uygulayabilir.
6. Birlik hukukunun asli, türev ve atipik kaynaklarını sınıflandırabilir; tüzük, yönerge ve karar arasındaki hukuki farkları ABİHA m. 288 çerçevesinde ortaya koyabilir.
7. Doğrudan uygulanırlık ve üstünlük ilkelerini kurucu içtihatlara (Van Gend en Loos, Costa/ENEL, Simmenthal) dayanarak açıklayabilir ve bir uyuşmazlığa uygulayabilir.
8. Temel hak ve özgürlüklerin Birlik düzeyinde korunmasının tarihsel gelişimini, Temel Haklar Şartı'nın bağlayıcılık sorununu ve AB'nin AİHS'ye katılım sürecini (2/13 sayılı Görüş dâhil) tartışabilir.
9. Bir Avrupa Birliği Adalet Divanı kararını okuyup olay, hukuki sorun, gerekçe ve sonuç başlıkları altında özetleyebilir.

Öğretim Yöntemleri

Sınıf mevcudunun az olması nedeniyle ders öncesi okuma pasajları verilmesi, klasik ders anlatımı yanında sokratien metod ile soru - cevap şeklinde öğrencilerin katılımı ile bilginin aktarımı amaçlanmaktadır.Anlatım; birincil metin (andlaşma maddesi) okuma çalışmaları; karar (içtihat) analizi; sınıf içi tartışma ve kısa olay çözümü. Her haftanın okuması derse gelmeden önce tamamlanmış olmalıdır.

Kaynaklar

1) Louis CARTOU, "Union Européan" Dalloz, 2016 Paris.

2) Denys SİMON "System Juridique Communautaire" 2001

3) Jack RİDEAU "Révue des Affaires Européans".

4) Guy İSAAC "Droit Communautaire Général".

5) Damian Chalmers, Gareth Davies - Giorgio Monti "European Union Law"

6) Trevor Hartley "Foundations of European Union Law"

7) Elspeth Deards Sylvia Hargreaves; "European Union Law Textbook Revised & Updated ed. Edition" 2016

8) Jean Paul Jacqué "Droit Institutionnel de l’UE", 2018

9) Catherine Barnard "The Substantive Law of the EU"

10 )Trevor C. Hartley "European Union Law in a Global Context: Text, Cases and Materials "

11) Castarède, Jean, “50 ans de construction européenne (1957-2007)”, Levallois-Perret, 2007.

12) Clergerie, Jean-Louis, “Politiques communes de l'Union européenne”, Paris ellipses, 2006.

13) Clergerie, Jean-Louis, Gruber Annie, Rambaud Patrick, “L’Union européenne”, Paris Dalloz, 2008.

14) Dedeoğlu, Beril, “Dünden bugüne Avrupa Birliği”, Boyut Kitapları, 2003.

15) Dedeoğlu, Beril, “Adım adım Avrupa Birliği”, Okumuş Adam yayınları, 2006.

16) Echkenazi, José, “Guide de l'Union européenne”, Paris, Nathan,2007.

17) Defarges, Philippe Moreau , “La constitution européenne en question”, Paris : Editions d'Organisation, 2004.

18) Defarges, Philippe Moreau , “Les institutions européennes”, Colin, 2005.

19) Desmond, Dinan, “Europe Recast” A History of European Union, Pallgrave Mc Millan, 2004.

20) Grandguillot, Dominique, “L’Union européenne après le Traité de Lisbonne”, Paris Gualino 2008.

21) Dony, Marianne, “Après la réforme de Lisbonne les nouveaux traite´s europe´ens”, Universite´ de Bruxelles, 2008.

22) Mathieu, Jean-Luc, “L’Union européenne”, Paris PUF, 2006.

23) Cenk Keskin, Avrupa Birliği Temel Kurum ve Değerleri, Oniki Levha, 2019

Konu Başlıkları

Değerlendirme Sistemi

Yeterlilik İlişkisi

AKTS - İş Yükü Tablosu