İçerik
Dersin Amacı
Bu dersin amacı; öğrencilerin bireysel ve örgütsel karar verme süreçlerini analitik, davranışsal ve bilişsel boyutlarıyla değerlendirebilmesini sağlamak, karar problemlerinin modellenmesi ve çözümünde kullanılan çağdaş yöntemler hakkında teorik ve uygulamalı yetkinlik kazandırmaktır. Ders kapsamında öğrencilerin belirsizlik ve risk altında karar verme, çok kriterli karar verme yöntemleri, bulanık mantık temelli yaklaşımlar ve karar destek sistemleri gibi temel karar bilimi araçlarını gerçek yaşam problemlerine uyarlayabilmeleri hedeflenmektedir.
Ders ayrıca, insan davranışının karar süreçleri üzerindeki etkilerini bilişsel modelleme perspektifiyle inceleyerek öğrencilerin davranışsal karar verme, bilişsel önyargılar, nedensel modelleme ve yapay zekâ destekli karar sistemleri konularında farkındalık geliştirmesini amaçlamaktadır. Bu doğrultuda öğrencilerin analitik düşünme, sistem yaklaşımı geliştirme, veri odaklı değerlendirme yapabilme ve teknoloji destekli karar mekanizmalarını etkin biçimde kullanabilme becerilerinin geliştirilmesi hedeflenmektedir.
Dersin İçeriği
1. Hafta: Karar verme ile ilgili temel kavramlar:
• Karar biliminin kapsamı
• Yönetim bilimi ve karar analitiği ilişkisi
• Endüstri mühendisliğinde karar problemleri
2. Hafta: Karar verme problemlerinin modellemesi ve sınıflaması
3. Hafta: Belirsizlik ve Risk altında karar verme
4. Hafta: Çok kriterli karar verme: Hiyerarşik yöntemler
5. Hafta: Çok kriterli karar verme: Uzaklık temelli yöntemler
6. Hafta: Çok kriterli karar verme: Outranking yöntemleri
7. Hafta: Yazılım uygulamaları
8. Hafta: Bulanık Mantık ve Belirsizlik Modelleme
9. Hafta: Ara sınav
10. Hafta: Davranışsal Karar Verme ve Bilişsel Önyargılar
11. Hafta: Bilişsel Haritalama ve Nedensel Modelleme
• Cognitive Maps
• Fuzzy Cognitive Maps
12. Hafta: Yazılım uygulamaları
13. Hafta: Yapay Zekâ ve Karar Destek Sistemleri
• Karar destek sistemleri
• Expert Systems
• AI temelli karar verme
14. Hafta: Proje sunumları
Dersin Öğrenme Çıktıları
Bu dersi başarıyla tamamlayan öğrenci:
1. Karar verme problemlerini analitik bakış açısıyla tanımlayabilir, sınıflandırabilir ve uygun modelleme yaklaşımlarını seçebilir.
2. Belirsizlik, risk ve çok kriterli karar verme ortamlarında kullanılan temel karar bilimi yöntemlerini gerçek yaşam problemlerine uygulayabilir.
3. Bulanık mantık, bilişsel haritalama ve nedensel modelleme yaklaşımlarını kullanarak karmaşık karar süreçlerini analiz edebilir.
4. Yapay zekâ ve karar destek sistemleri temelli teknolojileri kullanarak veri odaklı karar
Kaynaklar
1. French, S., “Decision Theory:An Introduction to the Mathematics of Rationality”, John Wiley & Sons, NewYork.
2. Multi-criteria analysis: a manual, Department for Communities and Local Government: London.
3. Penn, A. S., Barbrook-Johnson, P., “Systems Mapping: How to build and use causal models of systems”, Palgrave Macmillan
4. Russell, S. J., Norvig, P., “Artificial Intelligence: A Modern Approach”, Prentice Hall.
Konu Başlıkları
Değerlendirme Sistemi
Yeterlilik İlişkisi
AKTS - İş Yükü Tablosu