Sosyoloji Doktora (Fransızca) Programı

Kimlik, Sınıf, Tahakküm(SOC606)

Ders Kodu Dersin Adı Yarıyıl Teori Uygulama Lab Kredisi AKTS
SOC606 Kimlik, Sınıf, Tahakküm 2 3 0 0 3 7.5
Ön Koşul
Derse Kabul Koşulları
Dersin Dili Fransızca
Türü Seçmeli
Dersin Düzeyi Doktora
Dersi Veren(ler) Kamil Cem ÖZATALAY cozatalay@gsu.edu.tr (Email)
Dersin Yardımcıları
Dersin Amacı Dersin temel amacı, araştırmaya dayalı öğrenme deneyimi sunarak öğrencileri sınıfsal ve kimliksel tahakküm ilişkilerini gözlemleyebilecekleri kolektif bir nitel araştırma sürecine dahil etmek ve nihayetinde kolektif bilimsel bir üretimi gerçekleştirme deneyimi kazandırmaktır. Ders, öğrencilerin katılımcı ve uygulamalı bir öğrenme modeliyle, sınıf ve kimlik kavramları etrafında gelişmiş olan bilimsel bilgi birikimine vakıf olmalarını ve bu birikimi araştırmaya, incelemeye ve üretime dönüştürmelerini hedeflemektedir.
İçerik Ders beş ana aşama etrafında yapılandırılmıştır:
1.Teorik Çerçevenin İncelenmesi (Hafta 1-3)
• Sınıf, kimlik ve tahakküm kavramlarının temel teorik yaklaşımlar çerçevesinde ele alınması.
• Sınıf ve kimlik teorilerinin temel dayanakları ve güncel gelişimleri üzerinden tartışmalar.
Ana temalar: Sınıf oluşumu, kimlik inşası, ırksal kapitalizm, kesişimsellik.

2. Araştırma Sorusu ve Metodolojinin Belirlenmesi (Hafta 4)
• Öğrencilerin sınıf ve kimlik oluşumu süreçlerini analiz edebileceği araştırma sorularının geliştirilmesi.
• Nitel araştırma yöntemleri üzerine çalışma (mülakat tasarımı, saha araştırmasına giriş).
• Mülakat rehberinin hazırlanması ve saha çalışmasına yönelik hazırlıkların tamamlanması.
Ana temalar: Biyografi incelemeleri, geometrik analiz, etnografik yöntem.

3. Saha Çalışması – Mülakatların Gerçekleştirilmesi (Hafta 5-6)
• Öğrencilerin bireysel veya grup olarak saha araştırmalarını yürütmeleri.
• Geri bildirim oturumları: İlk gözlemler ve veri toplama sürecinin değerlendirilmesi.

4. Veri Analizi ve Değerlendirme (Hafta 7-8)
• Nitel veri analiz teknikleri (tematik analiz, söylem analizi vb.) üzerine uygulamalı çalışmalar.
• Toplanan veriler üzerine kolektif analiz oturumları düzenlenmesi.

5. Bilimsel Makale Yazımı (Hafta 9-13)
• Makale yazım sürecinin kolektif olarak yürütülmesi.
• Veri analizinden elde edilen bulguların teorik çerçeve ile ilişkilendirilmesi.
• Yapılan çalışmanın bilimsel bir yayın formatına dönüştürülmesi ve nihai düzenlemelerin yapılması.
Dersin Öğrenme Çıktıları Bu dersin tamamlanmasının ardından öğrenciler:
(1) Sınıf, kimlik ve tahakküm kavramlarını sosyolojik teoriler çerçevesinde açıklayabilir ve farklı kuramsal yaklaşımlar arasındaki ilişkileri değerlendirebilir.
(2) Günümüz toplumunda eşitsizlikler ile sömürü ve tahakküm ilişkileri üzerine güncel akademik tartışmalara aşina olur ve bu tartışmalara eleştirel bir perspektifle katkı sunabilir.
(3) Disiplinlerarası bir perspektif geliştirme yetkinliği kazanarak, sınıf ve kimlik konularını feminist teori, Marksist analiz, Bourdieucu perspektif, eleştirel teori ve post-yapısalcı yaklaşımlar ile ilişkilendirebilir.
(4) Nitel araştırma yöntemlerini (mülakat, içerik analizi, biyografik analiz vb.) kullanarak veri toplayabilir ve bu verileri sosyolojik teorilerle ilişkilendirerek analiz edebilir.
(5) Kolektif araştırma sürecine dahil olarak, araştırma sorusu oluşturma, veri toplama, analiz etme ve bilimsel makale yazma becerisi kazanır.
(6) Bilimsel üretim sürecine aktif katılım sağlayarak, kolektif bir akademik makale üretme deneyimi kazanır ve bilimsel çalışmalara katkıda bulunma becerisi geliştirir.
(7) Kendi sosyolojik duyarlılığını ve analitik yetkinliğini geliştirerek, sosyal bilimler alanında bağımsız araştırma yapabilme ve akademik kariyerine yön verebilme becerisine sahip olur.
Öğretim Yöntemleri Bu ders, araştırmaya dayalı, katılımcı ve uygulamalı öğrenme modeli çerçevesinde yapılandırılmıştır. Teorik bilgi ile ampirik araştırmayı bütünleştiren bir yaklaşım benimsenmiştir.
1. Okuma ve Tartışmalar
• Temel sosyolojik metinlerin (Marx, Bourdieu, Fraser, Bottero vb.) eleştirel bir şekilde okunması ve tartışılması.
• Ders öncesi zorunlu okumalar üzerinden kolektif tartışma oturumları düzenlenmesi.
• Atölye formatında yürütülen derslerde öğrencilerin aktif katılımı teşvik edilmesi.
2. Saha Çalışması ve Uygulamalı Araştırma
• Öğrencilerin sınıfsal ve kimliksel tahakküm ilişkilerini doğrudan gözlemleyebileceği nitel bir araştırma yürütmesi.
• Mülakat teknikleri ve saha araştırması üzerine uygulamalı çalışmalar.
• Öğrencilerin bireysel veya grup olarak veri toplaması ve analiz etmesi.
3. Veri Analizi Atölyeleri
• Nitel veri analiz yöntemleri (tematik analiz, vb.) üzerine atölye çalışmaları.
• Öğrencilerin topladığı verilerin birlikte yorumlanması ve analiz edilmesi.
• NVivo gibi yazılımlar veya manuel analiz yöntemleriyle veri çözümlenmesi.
4. Akademik Yazım ve Geri Bildirim Oturumları
• Bilimsel makale yazım sürecine kolektif katılım.
• Akademik yazım kuralları ve yapısı üzerine çalışmalar.
• Öğrencilerin hazırladığı taslaklara eleştirel geri bildirim verilmesi.
5. Grup Çalışmaları ve İşbirlikçi Öğrenme
• Öğrencilerin küçük gruplar halinde araştırma ve analiz süreçlerini yürütmesi.
• Kolektif makale üretiminde rollerin ve görevlerin paylaşılması.
• İşbirliği ve eleştirel düşünme becerilerini geliştiren projeler yürütülmesi.

Bu yöntemlerle ders, öğrencilerin pasif bilgi alıcısı olmaktan çıkarak, aktif bir şekilde üreten, eleştiren ve sorgulayan araştırmacılar haline gelmesini hedeflemektedir.
Kaynaklar Alpman P. S. (2016) Esmer Yakalılar - Kent, Sınıf, Kimlik ve Kürt Emeği. İletişim Yayınları.
Bottero, W. (2004). Class Identities and the Identity of Class. Sociology, 38(5), 985-1003.
Bourdieu, P. (1984). Espace social et genèse des “classes”. Actes de la recherche en sciences sociales, 52-53, 3-14.
Foley, B. (2019). Intersectionality: A Marxist Critique. New Labor Forum, 28(3), 10-13.
Fraser, N. (2004). Justice sociale, redistribution et reconnaissance. Revue du MAUSS, 23(1), 152-164.
Goffman, E. (1963). Stigma: Notes on the Management of Spoiled Identity.
Lahire, B. (2017). Sociological Biography and Socialisation Process: A Dispositionalist-Contextualist Conception. Contemporary Social Science, 14(3–4), 379–393.
Marc, E. (2016). La construction identitaire de l’individu. In Halpern, C. (dir.), Identité(s): L’individu, le groupe, la société (p. 28-36). Éditions Sciences Humaines.
Marx, K. (2008). Classes in Capitalism and Pre-Capitalism. In D. B. Grusky (Ed.), Social Stratification – Class, Race and Gender in Sociological Perspective. Westview Press.
Özatalay, C. (2024) Toplumsal Yapı - Türkiye'de Eşitsizlik, Tahakküm ve Değişim. İletişim Yayınları.
Savage, M., Devine, F., Cunningham, N., Taylor, M., Li, Y., Hjellbrekke, J., Le Roux, B., Friedman, S., & Miles, A. (2013). A New Model of Social Class? Findings from the BBC’s Great British Class Survey Experiment. Sociology, 47(2), 219-250.
Wright, E. O. (2009). Understanding Class: Towards an Integrated Analytical Approach. New Left Review, 60, 101-116.
Ders İçeriğini Yazdır
Teori Konu Başlıkları
Hafta Konu Başlıkları
Uygulama Konu Başlıkları
Hafta Konu Başlıkları
Başarı Notuna Etki Oranları
  Sayı Katkı Payı
Toplam 0 0
Yarıyıl İçi Çalışmaları
  Sayı Katkı Payı
Toplam 0 0
Numara Program Yeterlilikleri Puan
1 2 3 4 5
Etkinlikler Sayı Süre Toplam İş Yükü
Toplam İş Yükü 0
Toplam İş Yükü / 25 0.00
Dersin AKTS Kredisi 0
Scroll to Top