Gemi Makineleri Operasyon ve Bakımı I
myapici@gsu.edu.tr
İçerik
Dersin Amacı
Öğrencilere gemi ana ve yardımcı makinelerinin, sistemlerinin ve ekipmanlarının güvenli, emniyetli ve verimli bir şekilde çalıştırılması (operasyonu), rutin kontrol/bakım prosedürlerinin uygulanması ve arıza tespit mantığının kazandırılmasıdır. Ayrıca Uluslararası Denizcilik Örgütü (IMO) ve STCW sözleşmesi standartlarına uygun olarak vardiya tutma, emniyetli çalışma ve arıza önleyici bakım becerilerini geliştirmektir.
Dersin İçeriği
-MAKİNE VE KONTROL SİSTEMLERİNİN HAZIRLANMASI, İŞLETİMİ, ARIZA TESPİTİ VE HASAR GÖRMESİNİ ÖNLEMEK İÇİN GEREKLİ ÖNLEMLER
- MAKİNE VE KONTROL SİSTEMLERİNİN HAZIRLANMASI, İŞLETİMİ, ARIZA TESPİTİ VE HASAR GÖRMESİNİ ÖNLEMEK İÇİN GEREKLİ ÖNLEMLER
-MAKİNE VE KONTROL SİSTEMLERİNİN HAZIRLANMASI, İŞLETİMİ, ARIZA TESPİTİ VE HASAR GÖRMESİNİ ÖNLEMEK İÇİN GEREKLİ ÖNLEMLER
-GEMİ DENGESİ
Dersin Öğrenme Çıktıları
Bu dersi başarıyla tamamlayan öğrenciler:
STCW A-III/1 ve A-III/2 standartlarına uygun emniyetli makine dairesi vardiyası tutma ilkelerini uygular.
Ana ve yardımcı makineleri çalıştırma öncesi hazırlık prosedürlerini (hazırlık checklist'leri) eksiksiz yürütür.
Soğutma, yağlama, yakıt ve hava ilk hareket sistemlerinin operasyonel parametrelerini (basınç, sıcaklık, debi) takip eder ve norm dışı durumları teşhis eder.
Seperatör, pompa ve filtre gibi yardımcı ekipmanların söküm, temizlik, keçe/rulman değişimi ve toplama işlemlerini gerçekleştirir.
Planlı Bakım Sistemlerini (PMS) kullanarak makine parçalarının çalışma saatlerine göre periyodik bakımlarını planlar ve kayıt altına alır.
Operasyonel riskleri öngörerek emniyetli çalışma ve Kişisel Koruyucu Donanım (KKD) kullanım kurallarına uyum sağlar.
Öğretim Yöntemleri
Yüz Yüze Teorik Anlatım (Lecturing): Ana ve yardımcı sistemlerin çalışma prensipleri, şematik diyagram okuma ve sistem parametrelerinin teorik altyapısı slaytlar ve teknik resimler üzerinden aktarılır.
Laboratuvar ve Atölye Uygulamaları (Hands-on / Practical Training):
Gerçek veya eğitim amaçlı gemi ekipmanları (pompa, seperatör, enjektör, valf vb.) üzerinde söküm, ölçüm, bakım ve geri toplama uygulamaları.
Takım ve aparat kullanım tekniklerinin (tork anahtarı, mikrometre, komparatör vb.) pratik yaptırılması.
Simülatör Eğitimi (Engine Room Simulator - ERS):
STCW standartlarına uygun olarak makine dairesi simülatöründe soğuktan çalıştırma (cold start), vardiya takibi ve parametre kontrolü senaryoları.
Gerçek zamanlı arıza simülasyonları ile arıza arama ve tepki verme tatbikatları.
Örnek Olay İncelemesi (Case Study & Troubleshooting): Denizcilik kaza/arıza raporlarının (MAIB, NTSB vb.) incelenmesi, kök neden analizi (RCA) ve alınabilecek önleyici tedbirlerin tartışılması.
Problem Dayalı Öğrenme (Problem-Based Learning): Öğrencilere verilen senaryolar üzerinden (örn: "Jeneratör yağ basıncı aniden düştü, ne yaparsınız?") karar verme ve prosedür yürütme yetkinliği kazandırılması.
Teknik Saha Gezisi / Gemi Ziyareti (Field Trips): İmkânlar dâhilinde bir gemi makine dairesi veya tersane ortamında canlı sistemlerin yerinde incelenmesi.
Bireysel / Grup Proje Çalışmaları: Planlı Bakım Sistemleri (PMS) yazılımları veya el kitapları üzerinden bakım planı ve checklist oluşturma ödevleri.
Kaynaklar
Taylor, D. A. (1996). Introduction to Marine Engineering (2nd ed.). Butterworth-Heinemann.
Jackson, L., & Morton, T. D. (2012). Reeed’s General Engineering Knowledge for Marine Engineers. Adlard Coles Nautical.
McGeorge, H. D. (2014). Marine Auxiliary Machinery (7th ed.). Routledge.
IMO / STCW Code Section A-III/1 & A-III/2 (Function: Marine Engineering at the Operational/Management Level).
Woodyard, D. (2009). Pounder's Marine Diesel Engines and Gas Turbines (9th ed.). Elsevier.
Ekipman ve Üretici El Kitapları (MAN B&W, Wärtsilä, Alfa Laval O&M Manuals).
Konu Başlıkları
| Hafta | Konu Başlıkları |
|---|---|
| 1 | Ana ve yardımcı kazanların işletimi ve bakımı, Kazan arızaları |
| 2 | Kazanlarda korozyon ve korozyondan korunma |
| 3 | Kazanlarda korozyon ve korozyondan korunma |
| 4 | Kazanların su ıslahı ve kazan suyu testi |
| 5 | Pompaların işletimi ve bakımı |
| 6 | Kompresörlerin işletimi ve bakımı |
| 7 | MARPOL 73/78 |
| 8 | Vardiyayı devralmak ve kabul etmekle ilgili görevler , Emniyet ve acil durum işlemleri |
| 9 | Gemi dengesi |
| 10 | Gemi dengesi |
| 11 | Kazanlar genel tekrar ve uygulama çalışmaları |
| 12 | Kazanlar genel tekrar ve uygulama çalışmaları |
| 13 | Kazanlar genel tekrar ve uygulama çalışmaları |
| 14 | Genel tekrar ve uygulama çalışmaları |
| Hafta | Konu Başlıkları |
|---|---|
| 1 | Ana ve yardımcı kazanların işletimi ve bakımı, Kazan arızaları |
| 2 | Kazanlarda korozyon ve korozyondan korunma |
| 3 | Kazanlarda korozyon ve korozyondan korunma |
| 4 | Kazanların su ıslahı ve kazan suyu testi |
| 5 | Pompaların işletimi ve bakımı |
| 6 | Kompresörlerin işletimi ve bakımı |
| 7 | MARPOL 73/78 |
| 8 | Vardiyayı devralmak ve kabul etmekle ilgili görevler , Emniyet ve acil durum işlemleri |
| 9 | Gemi dengesi |
| 10 | Gemi dengesi |
| 11 | Kazanlar genel tekrar ve uygulama çalışmaları |
| 12 | Kazanlar genel tekrar ve uygulama çalışmaları |
| 13 | Kazanlar genel tekrar ve uygulama çalışmaları |
| 14 | Genel tekrar ve uygulama çalışmaları |
Değerlendirme Sistemi
| Etkinlikler | Sayı | Katkı Payı |
|---|---|---|
| Yarıyıl içi çalışmaların başarı notuna katkısı | 1 | 40 |
| Yarıyıl sonu çalışmaların başarı notuna katkısı | 1 | 60 |
| Toplam | 2 | 100 |
| Etkinlikler | Sayı | Katkı Payı |
|---|---|---|
| Ödevler | 1 | 40 |
| Sunum | 1 | 60 |
| Arasınavlar (Hazırlık Süresi Dahil) | 0 | 0 |
| Proje | 0 | 0 |
| Laboratuar | 0 | 0 |
| Diğer Uygulamalar | 0 | 0 |
| Kısa Sınavlar | 0 | 0 |
| Dönem Ödevi / Projesi | 0 | 0 |
| Portfolyo Çalışmaları | 0 | 0 |
| Raporlar | 0 | 0 |
| Öğrenme Günlükleri | 0 | 0 |
| Bitirme Tezi/Projesi | 0 | 0 |
| Seminer | 0 | 0 |
| Diğer | 0 | 0 |
| Bütünleme | 0 | 0 |
| Toplam | 2 | 100 |
Yeterlilik İlişkisi
| Numara | Program Yeterlilikleri | Puan | ||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | ||
| 1 | Temel seviyede matematik, fizik ve kimya uygulama becerisi | X | ||||
| 2 | Bağımsız çalışabilme becerisi | X | ||||
| 3 | Denizcilik, gemi inşa ve gemi tipleri, gemi makine sistemleri ile makine bakım tutum alanlarında temel bilgi sahibi olabilme ve uygulama becerisi | X | ||||
| 4 | Gemi makineleri ve çalışma ilkeleri ile gemi yardımcı makinelerini tanıyabilme becerisi | X | ||||
| 5 | Gemi yardımcı makinelerinin operasyon ve bakımını yapabilme becerisi | X | ||||
| 6 | Alanında ihtiyaç duyulan bilişim ve iletişim teknolojilerini kullanabilme becerisi | X | ||||
| 7 | Tamir ve bakım araç ve gereçlerini kullanabilme becerisi | X | ||||
| 8 | Disiplinli takım çalışması yürütebilme becerisi | X | ||||
| 9 | Hayat boyu öğrenmeyi kavrayabilme ve uygulayabilme becerisi | X | ||||
| 10 | Alanında ulusal ve uluslararası gelişmeleri takip ve uygulayabilme becerisi | X | ||||
| 11 | Yazılı ve sözlü iletişim kurabilme becerisi | X | ||||
| 12 | İnsan ilişkilerinde etik değerlere bağlı kalabilme becerisi | X | ||||
| 13 | Gemide olası problemlere yönelik yeni tasarım ve çözüm yolları bulabilme becerisi | X | ||||
| 14 | Denizcilik örf, adet ve gelenekleri hakkında bilgi edinme becerisi | X | ||||
AKTS - İş Yükü Tablosu
| Etkinlikler | Sayı | Süre | Toplam İş Yükü |
|---|---|---|---|
| Ders Süresi | 2 | 14 | 28 |
| Sınıf Dışı Çalışma Süresi | 1 | 14 | 14 |
| Ödevler | 0 | 0 | 0 |
| Sunum | 0 | 0 | 0 |
| Arasınavlar (Hazırlık Süresi Dahil) | 0 | 0 | 0 |
| Proje | 0 | 0 | 0 |
| Laboratuar | 1 | 3 | 3 |
| Diğer Uygulamalar | 0 | 0 | 0 |
| Yarıyıl Sonu Sınavı (Hazırlık Süresi Dahil) | 1 | 3 | 3 |
| Kısa Sınavlar | 0 | 0 | 0 |
| Dönem Ödevi / Projesi | 0 | 0 | 0 |
| Portfolyo Çalışmaları | 0 | 0 | 0 |
| Raporlar | 0 | 0 | 0 |
| Öğrenme Günlükleri | 0 | 0 | 0 |
| Bitirme Tezi/Projesi | 0 | 0 | 0 |
| Seminer | 0 | 0 | 0 |
| Diğer | 0 | 0 | 0 |
| Bütünleme | 0 | 0 | 0 |
| Ts Yıl Sonu | 0 | 0 | 0 |
| Hazırlık Yıl Sonu | 1 | 3 | 3 |
| Hazırlık Bütünleme | 0 | 0 | 0 |
| Toplam İş Yükü | 51 | ||
| Toplam İş Yükü / 25 | 2.04 | ||
| Dersin AKTS Kredisi | 2 | ||